ಕಲರವ

Archive for ಮೇ 18th, 2009

– ಪ್ರಜ್ಞಾ, ಶಿವಮೊಗ್ಗ

“ಕವಿತೆಯೊಳಗಾ ಸೆಗೈಯು ಫಲಯಾವುದೇ
ಕೀರ್ತಿ – ನೆಗಳೆಯೆಂಬುದೆ ಫಲ ವಂ”
ಎಂಬ ಮಾತು ಅಕ್ಷರಶಃ ಸಾಕಾರಗೊಂಡಿದೆ, ಕುವೆಂಪುರವರ ಮಹಾರಸಋಷಿಯ ಮಹಾ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ಸರಸ್ವತಿಯ ಕೃಪಾಕಟಾಕ್ಷದೊಂದಿಗೆ ಲಕ್ಷ್ಮಿಯ ಕೃಪಾಕಟಾಕ್ಷ ಅವರಿಗಿತ್ತು. ಅವರದು ಕವಿ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ, ಯುಗ ಪ್ರವರ್ತಕ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ, ‘ಋಷಿ ಅಲ್ಲದವನು ಕವಿಯಲ್ಲ’ ಎನ್ನುವ ಮಾತು ಅವರನ್ನು ನೋಡಿಯೇ ಹುಟ್ಟಿರಬೇಕು. ಕುವೆಂಪು ತಮ್ಮ ಕೃತಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಯುಗವನ್ನು ಬರೆದಿರುವರು. ಯುಗ ಪ್ರವರ್ತಕರಾದ ಈ ಭೌಮ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ನಮೋ ಭಾವದ ವಂದನೆ ಮಹಾಚೇತನ ಬೇಂದ್ರೆಯವರ ನುಡಿಯಲ್ಲಿ ಶ್ರವಣಿಸಬೇಕು:
“ಯುಗದ ಕವಿಗೆ ಜಗದ ಕವಿಗೆ
ಶ್ರೀರಾಮಾಯಣ ದರ್ಶನದಿಂದಲೇ ಕೈ
ಮುಗಿದ ಕವಿಗೆ ಮಣಿಯದವರು ಯಾರು”

ಶ್ರೀರಾಮಾಯಣ ದರ್ಶನಂ ಮಹಾಕಾವ್ಯದಂತಹ ಕೃತಿಯು ಜನಿಸುವುದು ಮುರಾರಿಯ ಕೃಪೆಯಿಂದ. ಎಂಥವನಾದರೂ ಈ ಕೃತಿಯ ಸತ್ವಕ್ಕೆ ಮಣಿಯಲೇ ಬೇಕು.

ಒಮ್ಮೆ ವಿನೋಬಾ ಭಾವೆಯರನ್ನು ಭೇಟಿಯಾಗಲು ಕುವೆಂಪುರವರು ಪಿರಿಯಾಪಟ್ಟಣಕ್ಕೆ ಹೋದಾಗ ಏನಾದರೂ ಆಶೀರ್ವಚನ ಬರೆದುಕೊಡುವಂತೆ ಬಿನ್ನವಿಸಿಕೊಂಡರು. ಆಗ ವಿನೋಬಾರವರು ನಗುತ್ತಾ ನಾನೇನು ಆಶೀರ್ವಚನ ಬರೆದುಕೊಡಲಿ? ನಾನು ಹೇಳಬಹುದಾದಂತದ್ದು ಹಾಗೂ ಹೇಳಲಾರದಂತದ್ದು ಎಲ್ಲವೂ ರಾಮಾಯಣ ದರ್ಶನದಲ್ಲಿಯೇ ಅಡಗಿದೆ. ಅಂಥ ಮಹಾಕಾವ್ಯದ ದಾರ್ಶನಿಕ ಕವಿಗೆ ಆಶೀರ್ವಚನವೇ? ಎಂದು ಹೇಳಿ ಶ್ರೀರಾಮಾಯಣ ದರ್ಶನದ ಹಿರಿಮೆಯನ್ನು ಎತ್ತಿ ಹೇಳಿದರು.

ಈ ಮಹಾಕಾವ್ಯದ ಯೋಜನೆ ಸಿದ್ಧವಾದ ಬಗೆಯನ್ನು ಕುರಿತು ಕುವೆಂಪುರವರು ಹೇಳಿದ ಬಗೆ ಹೀಗೆ. “ ‘ಪ್ಯಾರಡೈಸ್ ಲಾಸ್ಟ್’ ಓದಿದ ನಂತರ ಅದರಲ್ಲಿನ ಛಂದಸ್ಸು ನನ್ನನ್ನು ಸಮ್ಮೋಹನಗೊಳಿಸಿತು. ಅದನ್ನು ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ ಬಳಸುವುದು ಸಾಧ್ಯವೇ ಎಂದು ಯೋಚಿಸುತ್ತ ಕುಳಿತಿದ್ದೆ. ರಾಮಾಯಣದ ವಸ್ತುವನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಇನ್ನೂರೈವತ್ತು ಪುಟದ ಕಾವ್ಯವನ್ನು ಬರೆಯುವುದೆಂದು ಯೋಚಿಸಿ ಎಂದೋ ಒಂದು ದಿನ ಆರಂಭಿಸಿದೆ. ನನಗರಿಯದಂತೆಯೇ ಮನಬಂದ ಕಡೆ ಲೇಖನಿ ಹರಿಯಿತು. ಬರೆಯುತ್ತ ಹೋದಂತೆ ಛಂದಸ್ಸಿನ ಹಿಡಿತ ತಪ್ಪಿತು. ಸುಮಾರು ಐದು ಸಾವಿರ ಪಂಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಬರೆದ ನಂತರ ನಾನು ಅಧೀನನಾದೆ. ಅದರಲ್ಲಿ ಲಯವಾದ ಛಂದಸ್ಸು ಬದಲಾವಣೆ ಹೊಂದಿತು. ರೀತಿ ಮಾರ್ಪಾಡಾಯಿತು. ಗುರಿ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಾಯಿತು. ಸಂಸ್ಕೃತದಿಂದ ಪೋಷಿತವಾದ ಈ ಕನ್ನಡ ನುಡಿಯ ನಾದ ಮಾಧುರ್ಯ ಆಂಗ್ಲ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿಯೂ ಇಲ್ಲವೆಂದು ನನಗಾಗ ಭಾಸವಾಯಿತು.

“ರಾಮಾಯಣ ಬೆಳೆದಂತೆಲ್ಲಾ ನಾನು ಬೆಳೆದು ನನ್ನ ಸಾಧನೆ ಬೆಳೆಯಿತು. ನಾನು ಆ ಮಹಾಕಾವ್ಯಕ್ಕೆ ವಶನಾದೆ. ಅದನ್ನು ನಾನೇ ಬರೆದವನೆಂದು ಹೇಳುವುದು ತಪ್ಪು. ವಿಶ್ವ ಶಕ್ತಿಗಳೆಲ್ಲ ಸೇರಿ ಆ ಕಾವ್ಯವಾಗಿದೆ. ನಾನೆಂದೂ ನಿಮಿತ್ತ ಮಾತ್ರ. ಅಲ್ಲಿ ಬರುವ ವರ್ಣನೆ, ಘಟನೆ, ಸಂದರ್ಭಗಳನ್ನು ಕಲಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಚಿತ್ರಿಸಲು ಲೋಕ ಮತ್ತು ಪ್ರಕೃತಿ ಬಹಳ ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದೆ. ‘ಪಂಚಮಲೆಯ ಪರ್ಣಕುಟಿ’ ಸಂಧಿಯನ್ನು ಕವನಿಸುವಾಗ ನಾನು ಊರಿನಲ್ಲಿದ್ದೆ. ಆಗ ನಾನನುಭವಿಸಿದ ಮಂಜಿನ ಸೌಂದರ್ಯ, ಆ ಸಂಧಿಯಲ್ಲಿ ಭಾವ ಗೀತೆಯಾಗಿ ಹರಿದಿದೆ. ಯುರೋಪಿನಲ್ಲಿ ಯುದ್ಧ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಯುದ್ಧ ವರ್ಣನೆ ರೂಪ ಪಡೆಯಿತು.” kuvempu

ಸೀತಾಪಹರಣಕ್ಕಾಗಿ ರಾವಣ ಬಂದಿದ್ದಾನೆ. ಇನ್ನೇನವನು ಸೀತೆಯನ್ನು ಹಿಡಿದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು, ಸೀತೆ ಚೀರಬೇಕು, ಅಷ್ಟರಲ್ಲಿ ಕವಿಯ ಕೈ ತತ್ತರಿಸುತ್ತದೆ, ಬರಹ ನಿಲ್ಲುತ್ತದೆ. ಆ ವೇಳೆಯಲ್ಲೊಂದು ಅಳಿಲು  ಅವರ ಅಧ್ಯಯನ ಕಕ್ಷದ ಕಡೆಗೆ ಚಿತ್ರಿಸುತ್ತಾ ಬರುತ್ತದೆ. ಅದರ ಹಿಂದೆಯೇ ಓಡಿಬಂದ ಬೆಕ್ಕು ಅದನ್ನು ಹಿಡಿಯಲು ಬರುತ್ತದೆ. ಅಳಿಲಿನ ಚೀತ್ಕಾರ ಕೋಣೆಯಲ್ಲಿ ಮರುದನಿಗೂಡುತ್ತದೆ. ಕವಿ ಹೃದಯ ಅನುಕಂಪದಿಂದ ಕರಗುತ್ತದೆ. ಅಳಿಲಿನ ಚೀತ್ಕಾರ ಸೀತಾ ಮಾತೆಯ ಚೀತ್ಕಾರವಾಗುತ್ತದೆ. “ಹೀಗೆ ಒಂದೊಂದು ಹೆಜ್ಜೆಯಲ್ಲಿಯೂ ವಿಶ್ವಶಕ್ತಿಯು ನನ್ನಿಂದ ನೇರವಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿಸಿದೆ. ಇದನ್ನು ಬರೆಯಲು ತೆಗೆದುಕೊಂಡ ಕಾಲ ೯ ವರ್ಷಗಳು” ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ ಕುವೆಂಪು.

ವಾಲ್ಮೀಕಿ ರಾಮಾಯಣದಲ್ಲಿ ರಾವಣ ಮಹಾದುಷ್ಟನಾಗಿ ರೂಪುಗೊಂಡರೆ ನಮ್ಮ ರಾಷ್ಟ್ರಕವಿ ಕುವೆಂಪುರವರ ರಾಮಾಯಣದಲ್ಲಿ ರಾವಣ ಹೀಗೆ ಪರಿವರ್ತನೆ ಗೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ:
“ನಿನಿಗಿಂ ಮಿಗಿಲ್ ಸೀತೆ
ನನಗೆ ದೇವತೆ ಮಾತೆ ಶ್ರದ್ಧೆಗೆಟ್ಟಿರ್ದೆನಗೆ
ಶ್ರದ್ಧೆಯಂ ಮರುಕಳಿಸುತಾತ್ಮದುದ್ಧಾರಂ
ತಂದ ದೇವತೆ ಪುಣ್ಯಮಾತೆ”

ಮನದನ್ನೆಯಾಗಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಕೊಂಡೊಯ್ದ ಸೀತೆಯನ್ನು ತಾಯಿಯೆಂದು ಕರೆಯುವಷ್ಟರ ಮಟ್ಟಿಗೆ ರಾವಣ ಪರಿವರ್ತನೆಗೊಂಡಿರುವುದು ಅಗಾಧವಾಗಿದೆ. ದೈವೀಪ್ರಾಪ್ತಿಗಾಗಿ ಸದಾ ಹಂಬಲಿಸುತ್ತಿರುವ ಲೋಕದ ಜೀವಿಗಳ ಪ್ರತೀಕವಾಗಿರುವ ಶಬರಿ, ಭಕ್ತ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ಹನುಮ, ಅಪೂರ್ವ ಮಹಾಸತಿ, ಸೌಂದರ್ಯದಲ್ಲಿ ದೇವತೆ, ಸುಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಪ್ರತಿನಿಧಿ, ಪತಿಯ ಆತ್ಮೋದ್ಧಾರಕ ಶಕ್ತಿ ಸೀತದೇವಿಯ ಪಾತಿವ್ರತ್ಯ ರಕ್ಷಣೆಯ ವಜ್ರಕವಚ, ಲಂಕೆಯ ಯೋಗಕ್ಷೇಮವನ್ನು ಬಯಸುವ, ಮಹಾ ಮಾತೃ ಹೃದಯಿಯಾಗಿ ಮೂಡಿ ನಿಂತಿರುವ ಮಂಡೋದರಿ, ತಾನು ಹೊತ್ತಿಸಿದ ಬೆಂಕಿಯನ್ನು ತಾನೇ ಆರಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುವ ಚಂದ್ರನಖಿ- ಈ ಪಾತ್ರಗಳೆಲ್ಲವೂ ಅತ್ಯಂತ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಈ ಮಹಾಕಾವ್ಯದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿವೆ. ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಕುವೆಂಪುರವರ ‘ಶ್ರೀರಾಮಾಯಣ ದರ್ಶನಂ’ ಕುವೆಂಪುರವರು ಸೃಜಿಸಿದ ಕಾವ್ಯವಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಯುಗವನ್ನು, ಯುಗದ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಸೃಜಿಸುವ ಕಾವ್ಯ.


Blog Stats

  • 69,182 hits
ಮೇ 2009
ಸೋಮ ಮಂಗಳ ಬುಧ ಗುರು ‍ಶು ಶನಿ ಭಾನು
 123
45678910
11121314151617
18192021222324
25262728293031

Top Clicks

  • ಯಾವುದೂ ಇಲ್ಲ